(E) Hava Pilot Astsubay İhsan UZAKMAN (1944-2837) Bröve : 1064
(1955 Yılı Nato Atış Yarışması Birincisi)
(Yaşamından Kesitler)
Türkiye'de 1955 yılında düzenlenen NATO atış yarışmasında birincilik kazandıran ülkemizde ve yabancı ülkelerdeki bir çok hava gösterisinde ülkemizi temsil eden akrobatik gösteri takımının içinde yer alan İhsan UZAKMAN havacılığa İstanbul Vefa lisesi ikinci sınıfına giderken duvarlara yapıştırılan " 16-18 yaş arasındakilerden pilot alınacaktır" afişlerden etkilenerek 1942 yılında 135 kişi ile birlikte Hava Astsubay Okuluna müracaat etmesiyle başlar.Okulu 1944 yılında 44 kişi olarak bitirirler.İki yıl içinde geri kalanı elenirler.
1947 yılında Merzifonda görev yapar.O zaman uçaklara ilk roket kızakları takılmaktadır. Bu işlemler İngiliz Uzmanlar nezaretinde yapılmaktadır.Bir İngiliz Uzman yenilen bir yemek esnasında Üs Komutanı olan Tuğ.G. Hidayet GÖKSEL'e "Sizde bir Sergeant var 200 mermide 175 vuruyor.Kanat tüfekleri ile bizim İngiltere'de böyle vuran pilotlara "Silver Star" madalyası veriliyor."diyor. Bunun üzerinne Hidayet GÖKSEL tabur Komutanlarını topluyor. " Bizde yüksek vuran bir sergeant varmış kim bu ?" diyor.İhsan UZAKMAN diyor ve ekliyorlar. "Komutanım silahçılarda gedikli olduğundan kim bilir belki 400 mermi yüklüyorlar, bu da hep yüksek vuruyor" diyorlar.
Bunu duyunca Hidayet Paşa "Hiç olur mu öyle şey" diyor. "Koyun bir temiz pano yükleyin tayyareyi çıkarın atışa." demesi üzerine tek başına tayyaresi yüklenerek atışa çıkarılıyor.İhsan Bçvş. bu işe bir anlam veremesede uçuşa çıkıyor.Ve son uçuş kontrolları yapıldıktan sonra pist başında tekrar durdurularakmermileri bir daha sayılıyor ve 200 mermi yüklenildiğinden emin olunmak suretiyle uçuşa gidiyor.Sonuç aynı 200 mermide 175 tam isabet.Bunun üzerine Hidayet Paşa'nın gayretiyle ordu ikramiyesi alıyor.
İhsan UZAKMAN'ı nasıl bir İngiliz Uzman görüp bildirmişse Türk Hv. Kv.lerini NATO atış yarışmalarına hazırlayan Amerikalı bir Binbaşı seçer.Ve NATO atış yarışmalarında görevlendirilir.
Bandırma'nın Kısıksa Askeri Hava Alanında 21 Eylül 1955 günü başlayan "NATO Hava Atış Müsabakaları" dört gün sürdükten sonra 24 Eylül'de Türk Taktik Hava Kuvvetleri takımının rekor sayılacak bir başarısıyla sona erer. 25 Eylül tarihli gazeteler birinci sayfalarında büyük başlıklarla verdikleri haberlerin bir bölümünde şöyle diyorlardı;
" Müsbakların neticesinde bütün tahminlerin hilafına bu defa birinciliği ve ikinciliği Astsubaylarımız kazanmışlardır. Umumi takım tasnifinde Türkiye 3544 puanla birinci, İtalya da 2914 puanla ikinci olmuştur.Ferdi derecelere göre Astsb. İhsan UZAKMAN 766 puanla birinci, Astsb. Ahmet ÖZSEYHAN 761 puanla ikinci , Üstğm. Osman ÇOŞKUN 703 puanla üçüncü, Yzb. Ali TEKİN 662 puanla dördüncü, İtalyan Tğm.Russo 662 puanla beşinci olmuştur."
Evet iki Assubay UZAKMAN VE ÖZSEYHAN favori gösterilen subayları ve İtalyanların ünlü pilotu Russo'yu geride bırakarak hemde önceki yıllardan çok daha iyi bir derece yaparak ilk iki sırayı almışlardır.
Bu yarışmalar sırasında yaşadığı enteresan olaylardan birini şöyle anlatıyor;
" Atışlarda bizim başımızda H.T. vardı. O zamanlar rütbesi Binbaşı'ydı. O bana dedi ki "Sen şimdi atışlarda fazla vurma Osman Coşkun biraz fazla vursun.Bunu benim uçağın başında bütün personel de duyuyor, benim silahçım da makinistimde duyuyor, elini "birazını denize sık" der gibi işaret ediyor.Bende dedim ki "Efendim, bu memleket davası benim arkamdan sıralamada Russo geliyor, İtalyan Ütğm. generalin oğlu radarlı çok güzel vuruyor. Bu sefer ferdi birincilik kaçar bizden." Elinde bir kalem vardı, şöyle bir ısırdı kalemi , hiç cevap vermedi bana. Çıktım 20 bin Feette 200 mermiyle 143 son defa tam isabet vurdum.Dolayısıyla birinciliği kaptırmadım."
İşte NATO topluluğunda ve dünyada geniş yankılar uyandıran o zaferin baş kahramanlarındandı . En son 1991 yılında Milliyet gazetesine benim de şu an alıntılarını yaptığım Nail GÜRELİ ile yapılan ropörtaj esnasında İstanbul Fındıkzade' de eşi Seyhan Hanım ve oğulları Tayfun ve Tufan la yaşıyorlardı. Uzakman çiftinin 35 yaşındaki oğullarından birinin isminin Tayfun olmasının bir sebebi de 35 yıl önceki bu zafere imza atan İhsan UZAKMAN'ın Balıkesir Üssüne bağlı olan birliğinin adınında Tayfun olması sebebiyle olduğunu yine bu yazıdan öğreniyoruz.
Sampiyon olan takımda yer alan personel o zamanın Başbakanı Adnan MENDERES tarafından birer altın cep saatiyle de ödüllendiriliyor.
İhsan UZAKMAN aynı zamanda ordunun son emekli pilot Assubaylarından.1980 yılında emekli olmuş.Son 10 yılını ise Yeşilköy'de "İstatistik Subayı" masasında tamamlamış. İstatistik Masasında da tek başına başarıyla yürütmüş o alanda da göğüs kabartan bir çok olayı var.
1947 yılında Merzifonda görev yapar.O zaman uçaklara ilk roket kızakları takılmaktadır. Bu işlemler İngiliz Uzmanlar nezaretinde yapılmaktadır.Bir İngiliz Uzman yenilen bir yemek esnasında Üs Komutanı olan Tuğ.G. Hidayet GÖKSEL'e "Sizde bir Sergeant var 200 mermide 175 vuruyor.Kanat tüfekleri ile bizim İngiltere'de böyle vuran pilotlara "Silver Star" madalyası veriliyor."diyor. Bunun üzerinne Hidayet GÖKSEL tabur Komutanlarını topluyor. " Bizde yüksek vuran bir sergeant varmış kim bu ?" diyor.İhsan UZAKMAN diyor ve ekliyorlar. "Komutanım silahçılarda gedikli olduğundan kim bilir belki 400 mermi yüklüyorlar, bu da hep yüksek vuruyor" diyorlar.
Bunu duyunca Hidayet Paşa "Hiç olur mu öyle şey" diyor. "Koyun bir temiz pano yükleyin tayyareyi çıkarın atışa." demesi üzerine tek başına tayyaresi yüklenerek atışa çıkarılıyor.İhsan Bçvş. bu işe bir anlam veremesede uçuşa çıkıyor.Ve son uçuş kontrolları yapıldıktan sonra pist başında tekrar durdurularakmermileri bir daha sayılıyor ve 200 mermi yüklenildiğinden emin olunmak suretiyle uçuşa gidiyor.Sonuç aynı 200 mermide 175 tam isabet.Bunun üzerine Hidayet Paşa'nın gayretiyle ordu ikramiyesi alıyor.
İhsan UZAKMAN'ı nasıl bir İngiliz Uzman görüp bildirmişse Türk Hv. Kv.lerini NATO atış yarışmalarına hazırlayan Amerikalı bir Binbaşı seçer.Ve NATO atış yarışmalarında görevlendirilir.
Bandırma'nın Kısıksa Askeri Hava Alanında 21 Eylül 1955 günü başlayan "NATO Hava Atış Müsabakaları" dört gün sürdükten sonra 24 Eylül'de Türk Taktik Hava Kuvvetleri takımının rekor sayılacak bir başarısıyla sona erer. 25 Eylül tarihli gazeteler birinci sayfalarında büyük başlıklarla verdikleri haberlerin bir bölümünde şöyle diyorlardı;
" Müsbakların neticesinde bütün tahminlerin hilafına bu defa birinciliği ve ikinciliği Astsubaylarımız kazanmışlardır. Umumi takım tasnifinde Türkiye 3544 puanla birinci, İtalya da 2914 puanla ikinci olmuştur.Ferdi derecelere göre Astsb. İhsan UZAKMAN 766 puanla birinci, Astsb. Ahmet ÖZSEYHAN 761 puanla ikinci , Üstğm. Osman ÇOŞKUN 703 puanla üçüncü, Yzb. Ali TEKİN 662 puanla dördüncü, İtalyan Tğm.Russo 662 puanla beşinci olmuştur."
Evet iki Assubay UZAKMAN VE ÖZSEYHAN favori gösterilen subayları ve İtalyanların ünlü pilotu Russo'yu geride bırakarak hemde önceki yıllardan çok daha iyi bir derece yaparak ilk iki sırayı almışlardır.
Bu yarışmalar sırasında yaşadığı enteresan olaylardan birini şöyle anlatıyor;
" Atışlarda bizim başımızda H.T. vardı. O zamanlar rütbesi Binbaşı'ydı. O bana dedi ki "Sen şimdi atışlarda fazla vurma Osman Coşkun biraz fazla vursun.Bunu benim uçağın başında bütün personel de duyuyor, benim silahçım da makinistimde duyuyor, elini "birazını denize sık" der gibi işaret ediyor.Bende dedim ki "Efendim, bu memleket davası benim arkamdan sıralamada Russo geliyor, İtalyan Ütğm. generalin oğlu radarlı çok güzel vuruyor. Bu sefer ferdi birincilik kaçar bizden." Elinde bir kalem vardı, şöyle bir ısırdı kalemi , hiç cevap vermedi bana. Çıktım 20 bin Feette 200 mermiyle 143 son defa tam isabet vurdum.Dolayısıyla birinciliği kaptırmadım."
İşte NATO topluluğunda ve dünyada geniş yankılar uyandıran o zaferin baş kahramanlarındandı . En son 1991 yılında Milliyet gazetesine benim de şu an alıntılarını yaptığım Nail GÜRELİ ile yapılan ropörtaj esnasında İstanbul Fındıkzade' de eşi Seyhan Hanım ve oğulları Tayfun ve Tufan la yaşıyorlardı. Uzakman çiftinin 35 yaşındaki oğullarından birinin isminin Tayfun olmasının bir sebebi de 35 yıl önceki bu zafere imza atan İhsan UZAKMAN'ın Balıkesir Üssüne bağlı olan birliğinin adınında Tayfun olması sebebiyle olduğunu yine bu yazıdan öğreniyoruz.
Sampiyon olan takımda yer alan personel o zamanın Başbakanı Adnan MENDERES tarafından birer altın cep saatiyle de ödüllendiriliyor.
İhsan UZAKMAN aynı zamanda ordunun son emekli pilot Assubaylarından.1980 yılında emekli olmuş.Son 10 yılını ise Yeşilköy'de "İstatistik Subayı" masasında tamamlamış. İstatistik Masasında da tek başına başarıyla yürütmüş o alanda da göğüs kabartan bir çok olayı var.
Eşi ile |
Eşi ve oğlu |
Yarışma sonrası kokteyl |
|---|
Hv.Plt.Kd.Bçvş. Ali İhsan UZAKMAN 29.04.2010 tarihinde vefat etmiştir. Cenazesi İstanbul Eski Topkapı Mezarlığı'na defnedilmiştir.
Büyüğümüz, ağabeyimiz merhum Sayın Ali İhsan UZAKMAN'a Allah'tan rahmet, kederli ailesine, sevenlerine ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı camiamıza sabır diliyorum.
Mesut Atar
Sayın İhsan Uzakman'a ait başka bigiler temin edildiğinde eklenecektir.
Kaynak: Milliyet 1991
Düzenleme : Mesut Atar © http://www.havacilar.com